ئاکسیۆس: تڕەمپ دەربارەی جەنگی ئێران لەگەڵ بەرپرسانی هەرێمی کوردستان قسەی کردووە
دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا، لە هەنگاوێکی نوێدا بۆ فراوانکردنی بەرەی جەنگ دژ بە کۆماری ئیسلامیی ئێران، پەیوەندییەکی تەلەفۆنیی لەگەڵ سەرکردە باڵاکانی هەرێمی کوردستان ئەنجامدا. بەپێی زانیارییەکانی "ئاکسیۆس" لە سێ سەرچاوەی ئاگادارەوە، ترەمپ لەگەڵ مەسعود بارزانی و بافڵ تاڵەبانی گفتوگۆی لەبارەی داهاتووی ناوچەکە و ڕۆڵی کورد لە ئەگەرەکانی پەرەسەندنی جەنگدا کردووە.
ئەم پەیوەندییانە ڕاستەوخۆ دوای دەسپێکردنی هەڵمەتی بۆردومانە چڕەکانی ئەمریکا و ئیسرائیل دێن بۆ سەر ئێران. کورد بەهۆی هەبوونی هەزاران شەڕڤان و پێشمەرگەی بەئەزموون و کۆنترۆڵکردنی ناوچە ستراتیژییەکانی سەر سنووری نێوان عێراق و ئێران، وەک کارەکتەرێکی سەرەکی لە هاوکێشەی ئەم جەنگەدا دەبینرێت.
نەتانیاهۆ و پلانی "ڕاپەڕینی کوردەکان"
سەرچاوەکان ئاشکرایان کردووە کە کاندیدکردنی کورد بۆ ئەم ڕۆڵە، بەشێکی زۆری دەگەڕێتەوە بۆ هەوڵە چڕەکانی بنیامین نەتانیاهۆ، سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل. نەتانیاهۆ لە کۆبوونەوەکانی لەگەڵ ترەمپ جەختی لەوە کردووەتەوە کە کوردەکانی ئێران و عێراق دەتوانن ڕۆڵێکی یەکلاکەرەوە ببینن لە گۆڕینی ڕژێم لە تاران، بەوپێیەی ئیسرائیل و کورد مێژوویەکی درێژیان لە هەماهەنگیی ئەمنی و هەواڵگریدا هەیە.
نەتانیاهۆ پێیوایە بە هەڵگیرسانی جەنگ، کوردەکان وەک هێزێکی وشکانیی کاریگەر دێنە پێشەوە. هەرچەندە هەندێک لە بەرپرسانی ئەمریکا دەڵێن ڕەنگە نەتانیاهۆ زێدەڕۆیی لە ژمارەی ئەو کوردانە کردبێت کە ئامادەن چەک هەڵبگرن، بەڵام هاوکات جەخت دەکەنەوە کە "ئەم هێزە شتێکی بچووک نییە" و دەتوانێت هاوشێوەی هاوپەیمانیی باکوور لە جەنگی ئەفغانستانی ساڵی ٢٠٠١، پشتیوانییەکی وشکانیی بەهێز بۆ بۆردومانە ئاسمانییەکانی ئەمریکا دابین بکات.
هاوپەیمانیی نوێی هێزەکانی ڕۆژهەڵات و ئاڵۆزییەکان
تەنیا شەش ڕۆژ پێش دەستپێکردنی جەنگ، پێنج گرووپی ئۆپۆزسیۆنی کوردی ئێران لە هەرێمی کوردستان "هاوپەیمانیی هێزە سیاسییەکانی کوردستانی ئێران"یان ڕاگەیاند. ئەم جوڵانە نیگەرانیی توندی تارانی لێکەوتووەتەوە و بووەتە هۆی ئەوەی ئێران چەندین جار بە مووشەک و درۆن بنکەکانی ئۆپۆزسیۆنی کورد لە ناو خاکی هەرێمی کوردستان بۆردومان بکات.
لە لایەکی دیکەوە، ئەم ستراتیژییەتەی ترەمپ ڕووبەڕووی بەربەستی دیپلۆماسی دەبێتەوە، بەتایبەت لەگەڵ تورکیا کە ئەندامێکی گرنگی ناتۆیە و پەیوەندییەکی ئاڵۆزی لەگەڵ بزووتنەوە کوردییەکاندا هەیە. ترەمپ لە کاتێکدا لەگەڵ سەرکردە کوردەکان قسە دەکات، پەیوەندیی بە ڕەجەب تەیب ئەردۆغان، سەرۆککۆماری تورکیاشەوە کردووە تاوەکو هاوسەنگییەکە بپارێزێت.
کورد لە هاوکێشەی دوای جەنگدا
کورد وەک گەورەترین کەمینەی نەتەوەیی لە عێراق و یەکێک لە گەورەترینەکان لە ئێران، مێژوویەکی دوورودرێژیان لە خەبات بۆ مافەکانیان هەیە. ئەگەر ئەم پلانە سەر بگرێت، ڕۆڵی کورد لە ئێرانی دوای جەنگ یان لە کاتی ململانێکاندا دەگۆڕێت بۆ فاکتەرێکی سەرەکیی جیۆپۆلەتیکی لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا، هەرچەندە کۆشکی سپی هێشتا بە فەرمی وردەکاریی گفتوگۆکانی ترەمپ و سەرکردە کوردەکانی ئاشکرا نەکردووە.
